【微分積分】3-2-3 媒介変数の導関数|問題集
1.次の媒介変数の導関数\(\displaystyle \frac{dy}{dx}\)を求めなさい。
(1)\(x=t+1,y=t^2-1\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=1\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=2t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{2t}{1}=2t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=2t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{2t}{1}=2t\)
(2)\(\displaystyle x=\sqrt{t}-\frac{1}{t},y=t+\frac{1}{\sqrt{t}}\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=\frac{1}{2}t^{-\frac{1}{2}}+t^{-2}\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=1-\frac{1}{2}t^{-\frac{3}{2}}\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{2t^2-t^{\frac{1}{2}}}{t^{\frac{3}{2}}+2}\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=1-\frac{1}{2}t^{-\frac{3}{2}}\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{2t^2-t^{\frac{1}{2}}}{t^{\frac{3}{2}}+2}\)
(3)\(\displaystyle x=\frac{3at}{1+t^3},y=\frac{3at^2}{1+t^3}\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=\frac{3a(1+t^3)-3at・3t^2}{(1+t^3)^2}=\frac{3a(1-2t^3)}{(1+t^3)^2}\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=\frac{6at(1+t^3)-3at^2・3t^2}{(1+t^3)^2}=\frac{3at(2-t^3)}{(1+t^3)^2}\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{t(2-t^3)}{1-2t^3}\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=\frac{6at(1+t^3)-3at^2・3t^2}{(1+t^3)^2}=\frac{3at(2-t^3)}{(1+t^3)^2}\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{t(2-t^3)}{1-2t^3}\)
(4)\(x=a\cos t,y=a\sin t\ \ \ (a>0)\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=-a\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=a\cos t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=-\frac{\cos t}{\sin t}=-\cot t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=a\cos t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=-\frac{\cos t}{\sin t}=-\cot t\)
(5)\(x=a(t-\sin t),y=a(1-\cos t)\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=a(1-\cos t)\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=a\sin t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{\sin t}{1-\cos t}\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=a\sin t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{\sin t}{1-\cos t}\)
(6)\(x=a\cos^3t,y=b\sin^3t\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=3a・\cos^2t・(-\sin t)=-3a\cos^2t\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=3b・\sin^2t・\cos t=3b\sin^2t\cos t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{3b\sin^2t\cos t}{-3a\cos^2t\sin t}=-\frac{b}{a}\tan t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=3b・\sin^2t・\cos t=3b\sin^2t\cos t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{3b\sin^2t\cos t}{-3a\cos^2t\sin t}=-\frac{b}{a}\tan t\)
(7)\(x^2+y^2=1\)
極座標を用いて表すと
\(x=\cos t,y=\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=-\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=\cos t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{\cos t}{-\sin t}=-\frac{x}{y}\)
\(x=\cos t,y=\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=-\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=\cos t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{\cos t}{-\sin t}=-\frac{x}{y}\)
(8)\(\displaystyle \frac{x^2}{a^2}+\frac{y^2}{b^2}=1\ \ \ (a,b>0)\)
極座標を用いて表すと
\(x=a\cos t,y=b\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=-a\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=b\cos t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{b\cos t}{-a\sin t}=-\frac{b}{a}\cot t\)
\(x=a\cos t,y=b\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dx}{dt}=-a\sin t\)
\(\displaystyle \frac{dy}{dt}=b\cos t\)
よって、
\(\displaystyle \frac{dy}{dx}=\frac{b\cos t}{-a\sin t}=-\frac{b}{a}\cot t\)
次の学習に進もう!